مجازات بغی چیست ؟ حکم بغی در چه مواردی صادر می گردد ؟ گروه وکلای وکیل فرنیان در این مقاله تصمیم دارد در مورد اتهام جرم « بغی » و مجازات آن که یکی از جرایم درج شده در حدود است صحبت کند. این جرم مجازات بسیار سنگینی دارد.
با گروه وکلای وکیل فرنیان همراه باشید تا اطلاعات بیشتری در مورد جرم بغی در اختیار شما بگذاریم.
جرم بغی در قانون مجازات اسلامی
جرم بغی بر اساس قانون مجازات اسلامی ، گروهی است که به صورت مسلحانه، به عنوان مرتکبان این جنایت یعنی با تفنگ و غیره، علیه نظام جمهوری اسلامی ایران قیام کرده. و در مقابل نظام جمهوری اسلامی ایران می ایستند.
عنصر قانونی
عنـصر قانونی به این معناست که طبق قانون این عمل جرم تلقی شده و برای آن مجازات تعیین شده است.
بر اساس ماده ۲۸۷ قانون مجازات اسلامی، گروهی که با اساس نظام جمهوری اسلامی ایران مخالف باشد. باغی محسوب میشود و در صورت استفاده از سلاح، اعضای آن به اعدام محکوم میشوند.
همچنین طبق ماده ۲۸۸ قانون مجازات اسلامی، چنانچه اعضای گروهک شورشی قبل از درگیری و استفاده از سلاح دستگیر شوند، در صورت وجود تشکیلات و مرکزیت آن گروه، به حبس تعزیری درجه سه محکوم می شوند. و در صورتی که تشکیلات و مرکزیت از بین رفته باشد به حبس تعزیری درجه پنج محکوم می شوند.
عنصر مادی
عنصر مادی به سه دسته فاعل، فعل مرتکب و نتیجه تقسیم میشود.
فاعل
طبق ماده قانونی هر کسی می تواند مرتکب این جرم باشد زیرا مرتکب هیچ ویژگی خاصی ندارد.
مرتکبین باید بیش از سه نفر و به صورت گروهی باشند. یعنی متمرکز و دارای فرمانده باشند. به عبارت ساده، عامل این جنایت، گروه یا جمعیتی است. که برای قیام مسلحانه علیه حکومت اسلامی تشکیل شده است.
وجود مرکزیت به این معناست که باید گروهی منسجم و سردار وجود داشته باشد که در آن سلسله مراتب رعایت شود.
وکیل کیفری : حداقل تعداد اعضا در ماده مشخص نشده است. اما فقها استدلال کرده اند که هر جا قانونگذار از واژه گروه استفاده کرده است، منظورش تعداد اعضا سه یا بیشتر است.
فعل مرتکب
بغی باید در قالب یک قیام مسلحانه انجام شود و کافی است اسلحه به دست بگیرد. یعنی صرف در دست داشتن اسلحه کافیست و نیازی به استفاده از اسلحه نیست. البته طبق ماده مذکور افراد گروه در صورت استفاده از سلاح به اعدام محکوم می شوند.
عنصر نتیجه
بغی یک جرم مطلق بوده و حتما لازم نیست که نتیجه ای برای آن محقق شود، بنابراین صرف دست بردن به سلاح کفایت میکند. و ما دنبال نتیجه در این جرم نیستیم.
عنصر روانی
عنصر روانی از دو بخش سوء نیت عام و سوء نیت خاص تشکیل شده است.
سوء نیت عام در این جنایت، استفاده کردن از اسلحه بر علیه بنیان جمهوری اسلامی است. و این جرم سوء نیت خاصی ندارد زیرا این جرم، جرم مطلق است.
سوء نیت خاص به این معناست که جرم علیه شخص خاصی باشد. در جرم فتنه چون جرم علیه حکومت است، صرف قصد سلاح برای ارتکاب جرم کافی است.
تبصره : اگر فردی برای مخالفت با نظام و سرنگونی حکومت بمبی را در مجلس منفجر کند. و در اثر این اقدام صدها نفر جان خود را از دست بدهند این اقدام قیام مسلحانه علیه حکومت محسوب می شود. همچنین مواردی نظیر اسلحه کشی و استفاده از آن به دلیل تأثیر گسترده آن بر ضد امنیت، فساد فی الارض است.
مجازات جرم بغـی در صورت استفاده از سلاح
در این زمینه دو مورد مهم وجود دارد؛
- گروهی که با سلاح در مقابل جمهوری اسلامی ایستاده اند در این قیام از سلاح خود استفاده می کنند.
- گروهی که از ترس فقط سلاح در دست دارند و از آن استفاده نمی کنند. (در واقع شلیک نمی کنند.)
همانطور که پیشتر نیز اشاره کردیم، بر اساس قانون مجازات اسلامی، کسانی که علیه نظام جمهوری اقدام به قیام مسلحانه کرده باشند. در صورت استفاده از سلاح به اعدام محکوم خواهند شد. مطلع باشید اگر در این گروه ۱۰ نفر باشند و فقط یکی از آنها از سلاح استفاده کند. فقط آن فرد به اعدام محکوم می شود و بقیه به دلیل استفاده نکردن از سلاح به سایر مجازات مقرر در قانون مجازات اسلامی محکوم می شوند.
مجازات جرم بغی در صورت عدم استفاده از سلاح
- افرادی که از سلاح استفاده کرده اند که مجازات آن اعدام است.
- افرادی که به صورت گروهی در مقابل بنیان جمهوری اسلامی ایران می ایستند و از سلاح استفاده نکرده اند که طبق قانون مجازات اسلامی این عدم استفاده از سلاح باید قبل از درگیری آنها باشد.
حال اگر قبل از درگیری و استفاده از سلاح دستگیر شوند، حسب مورد به حبس تعزیری درجه سه یا پنج محکوم می شوند.
مجازات تعزیری جرم بغـی قبل از درگیری و استفاده از سلاح
مجازات تعزیری نیز بر دو قسم است:
- مورد اول این است که گروهی که در مقابل اساس نظام جمهوری اسلامی می ایستند. همچنان دارای مرکزیت و تشکیلات هستند و فردی هست که آنها را مدیریت و متمرکز می کند. که در این صورت به حبس تعزیری درجه سه محکوم می شوند.
- مورد دوم اینکه گروهی که در مقابل اساس نظام جمهوری اسلامی می ایستند. مرکزیت و تشکیلات ندارند و در واقع مرکزیت و تشکیلات آنها از بین رفته و به حبس تعزیری درجه پنج محکوم می شوند.
جرم بغی در قیاس با سایر جرایم مشابه
برای جلوگیری از فهم اشتباه بغی در قیاس با جرایم مشابه به مقایسه مختصر آنان میپردازیم.
جرم بغی و محاربه
جرم محاربه دست گرفتن سلاح به قصد تعرض به جان یا مال یا ناموس مردم و ایجاد رعب و وحشت است. که موجب ناامنی می شود. اما همانطور که در بغی دیدیم این جنایت به قصد رویارویی مسلحانه با حکومت محقق می شود.
مجازات محارب اعدام، سخت، نفی علم، قطع دست راست و پای چپ است و مجازات بغی اعدام است.
جرم بغی و افساد فی الارض
جرم افساد فی الارض شامل مصادیق فراوانی است.
- جنایت علیه تمامیت جسمانی افراد
- جرایم علیه امنیت داخلی یا خارجی کشور
- اخلال در نظام اقتصادی کشور
- سوزاندن و تخریب
- انتشار مواد سمی و میکروبی خطرناک
- ایجاد مراکز فساد و فحشا یا معاونت در آن
این جرایم در صورتی که موجب اخلال جدی در نظم عمومی کشور، ناامنی و یا آسیب عمده به تمامیت بدنی افراد یا اموال عمومی و خصوصی و یا موجبات فحشا گسترده شود، تحت عنوان «افساد فی الارض» طبقه بندی می شوند. مجازات افساد فی الارض همان مجازات اعدام است.
علیرغم تلاش قانونگذار برای جداسازی بغی و افساد فی الارض، همچنان بین این دو جرم همپوشانی و اشتراکاتی وجود دارد.
برای روشن شدن این موضوع مثالی می زنیم:
مثلاً شخصی برای مقابله با نظام و براندازی یک مکان دولتی مانند مجلس را بمباران کرد و انفجار رخ داد و صدها نفر از مردم عادی و نمایندگان جان باختند.
چنین اقدامی به دلیل اینکه نوعی قیام مسلحانه علیه نظام است بغی و از نظر دست گرفتن سلاح و تأثیر گسترده آن بر ضد امنیت افساد فی الارض محسوب می شود.
در نظر داشته باشید که گروه وکلای وکیل فرنیان با استفاده از بهترین مشاوران و وکلا کمک شایانی در رفع مشکلات حقوقی شما خواهد کرد.
بدون دیدگاه