اجرت المثل
اجرت المثل یکی از حقوق ویژه مالی است که قانون گذار برای زوجه در نظر گرفته است . زوجه از دیدگاه قانون وظایف خاصی در زندگی زناشویی به عهده دارد که شامل تمکین عام و تمکین خاص می باشد . تمکین عام همچون اقامت در خانه شوهر و تمکین خاص مانند برآوردن نیازهای شرعی زوج .
طبخ غذا و نظافت خانه توسط زوجه در زندگی مشترک
اگر زوجه در طول زندگی مشترک علاوه بر تمکین عام و تمکین خاص به کارهایی غیر از این موارد ذکر شده همچون شست و شو ، پخت و پز و غیره به خواسته شوهر بپردازد مستحق پاداش خواهد بود. که به آن اجرت المثل می گویند که در تبصره ماده 336 قانون مدنی مصوب سال 1381 و همچنین ماده 29 قانون حمایت خانواده مصوب سال 1391 به آن پرداخته شده است .
شرایط اخذ اجرت المثل
در ضمن عقد برای زوجه نباید در امور خانه داری شرط شده باشد. و در غیر این صورت اجرت المثل منتفی است . زوجه نباید قصد تبرع داشته باشد یعنی به رایگان امور خانه داری را انجام نداده باشد . در صورتی که درخواست طلاق از جانب زوج باشد اجرت المثل ایام زوجیت به زوجه تعلق خواهد گرفت. ولی اگر زوجه تقاضای طلاق کند اجرت المثل به او تعلق نمی گیرد . در صورتی که طلاق از جانب زوج باشد. ولی ناشی از تخلف زوجه از وظایف همسری یا سوء اخلاق و رفتار زوجه باشد. در این صورت نیز اجرت المثل به زوجه تعلق نمی گیرد.
نحله
یکی دیگر از حقوق مالی زوجه نحله است . از مستندات قانونی این امر می توان به بند ب تبصره 6 ماده واحده قانون اصلاح مقررات مربوط به طلاق مصوب سال 1371 مجمع تشخیص مصلحت نظام و رای وحدت رویه شماره 779 مورخ 1385 هیات عمومی دیوان عالی کشور اشاره کرد. در بند ب تبصره مذکور که بر خلاف ماده واحده و تبصره ها نسخ نگردیده است و قانون گذار آن را استثناء نموده است مقرر شده است. که با توجه به سنوات زندگی مشترک و نوع کارهایی که زوجه در خانه شوهر انجام داده و وسع مالی زوج ، دادگاه مبلغی را از باب بخشش یا نحله برای زوجه تعیین می نماید .
رای وحدت رویه در خصوص نحله
رای وحدت رویه شماره 779 که در حکم قانون می باشد. نیز اشعار می دارد با توجه به تاکید قانون گذار در صدر ماده 29 قانون حمایت خانواده بر شروط ضمن عقد نکاح و مندرجات سند ازدواج ، جمع شرط تنصیف دارایی که ضمن عقد نکاح مقرر شده ، با اجرت المثل کارهای انجام گرفته توسط زوجه موضوع تبصره الحاقی به ماده 336 قانون مدنی ( یا نحله بدل از آن ) تناقض و تعارض ندارد . بنابراین تعیین اجرت المثل کارهای زوجه از سوی دادگاه ، او را از حقوق ناشی از شرط تنصیف دارایی محروم نمی سازد. و در چنین مواردی ، دادگاه باید علاوه بر تعیین اجرت المثل کارهایی که زوجه انجام داده . نسبت به حقوق ناشی از آن شرط نیز رسیدگی و تعیین تکلیف نماید .
شرایط دریافت نحله
برای دریافت نحله بایستی شرایطی رعایت شود :
- طلاق به درخواست زوج باشد .
- در طول زندگی مشترک و تا قبل از اقدام به دادخواست طلاق از جانب زوج ، امکان مطالبه نحله ( بر خلاف اجرت المثل ایام زوجیت ) وجود ندارد .
- نحله یا اجرت المثل قابل جمع نمی باشد. بنابراین اگر اجرت المثل به زوجه تعلق بگیرد دادگاه می تواند برای زن نحله نیز تعیین نماید .
- در تعیین نحله بر خلاف اجرت المثل ایام زوجیت ، نیازی به کارشناسی نیست. و مبلغی را قاضی دادگاه با توجه به سنوات زندگی مشترک و کارهایی که زوجه انجام داده است. و خصوصا تمکن و وسع مرد تعیین می کند .
آیا اجرت المثل جزء دیون حال زوج محسوب می شود ؟
بله ؛ اجرت المثل جزء دیون حال بوده و زوجه هر زمان که بخواهد می تواند آن را مطالبه نماید یعنی عندالمطالبه است .
نحله در اصطلاح حقوقی به چه معناست ؟
نحله در لغت به معنی بخشش و در اصطلاح حقوقی ، مبلغی است که دادگاه بر طبق شرایطی تعیین می نماید .
بدون دیدگاه